به نام حضرت دوست که هرچه داریم زلطف اوستحضرت یحیی علیه السلام-از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد-مقایسه ی قصص در قرآن وعهدین-دکتر عباس اشرفی ص345-کتاب مقدس(عهد قدیم وجدید)یحیی بن زکریا یا یوحنا معمدان از کسانی است که مسیحیان،مسلمانان، معتقد به پیغمبری او هستند. از او با صفت تعمیدهنده یاد میشود.تولد یحیی در قرآن:مقایسه ی قصص در قرآن وعهدین-دکتر عباس اشرفی ص345((زکریا عبد صالحی بود واو از آل یعقوب ودر زمره ی پیامبران الهی ومشمول رحمت الهی بوده است .زکریا تا هنگام پیری صاحب فرزند نشده بود وچون پیری وضعف بر او چیره شد پروردگارش را در خلوتگاه عبادت وبه صورت پنهانی خواند که استخوانهایش سست وموهای سرش سفید شده و مشکلات وبد حالی به او روی آورده واز بستگان خود بیمناک است ،سپس ازخداوند خواست تابه او جانشینی عطا کند که وارث او ودود مان یعقوب باشد چرا که خداوند تا به حال به او رحمت می کرد وخداوند مهربانترین مهربانان است.ودر حالی که در محراب مشغول نیایش بود فرشته ی خداوند خطاب به او گفت :که مشمول رحمت خداوند قرار گرفته است ونا راحتی اش از حیث نداشتن فرزند بر طرف می شود .فرشته به او گفت :خداوند تو را به پسری به نام یحیی بشارت می دهد که کلمه ی خدا راتصدیق می کند ورهبر جامعه ودور از شهوات وپیامبری از صالحان خواهد بود وقبل از این کسی به این اسم نامیده نشده است.زکریا گفت :پروردگارا چگونه برای من فرزندی خواهد بود در حالی که من پیرم وهمسرم نازاست .خداوند فرمود:این کار برای خداوند آسان است وخداوند هرکاری بخواهد انجام می دهد .زکریاگفت:پرورگارا برای من نشانه ای قرار ده . خداوند فرمود:نشانه ی تو آن باشد که سه روز بامردم –مگر با اشاره ورمز- نتوانی سخن بگویی در حالی که زبانت سالم است وپروردگار را صبح وشام تسبیح گوی وذکر خداوند را بسیار بگو . پس زکریا از محراب خارج شد در حالی که با اشاره به مردم می گفت:صبح وشام خداوند را تسبیح گویید))آل عمران از 37 و39((فَتَقَبَّلَها رَبُّها بِقَبُولٍ حَسَنٍ وَ أَنْبَتَها نَباتاً حَسَناً وَ كَفَّلَها زَكَرِيَّا كُلَّما دَخَلَ عَلَيْها زَكَرِيَّا الْمِحْرابَ وَجَدَ عِنْدَها رِزْقاً قالَ يا مَرْيَمُ أَنَّى لَكِ هذا قالَتْ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَرْزُقُ مَنْ يَشاءُ بِغَيْرِ حِسابٍ ))آیه ی 37- خداوند، او مريم را به طرز نيكويى پذيرفت، و به طرز شايستهاى، نهال وجود او را رويانيد و پرورش داد، و كفالت او را به زكريا سپرد. هر زمان زكريا وارد محراب او مىشد، غذاى مخصوصى در آن جا مىديد. از او پرسيد: اى مريم! اين را از كجا آوردهاى؟! گفت: اين از سوى خداست. خداوند به هر كس بخواهد، بى حساب روزى مىدهد.تفسير نمونه، ج2، ص: 527 و528 و529تفسير: پرورش مريم در سايه عنايت الهى(( پروردگارش او را به طرز نيكويى پذيرفت و به طور شايستهاى (گياه وجود) او را رويانيد و پرورش داد (فَتَقَبَّلَها رَبُّها بِقَبُولٍ حَسَنٍ وَ أَنْبَتَها نَباتاً حَسَناً).مادر مريم باور نمىكرد او به عنوان خدمتگزار خانه خدا (بيت المقدس) پذيرفته شود به همين دليل آرزو داشت فرزندش پسر باشد، زيرا سابقه نداشت دخترى براى اين كار، انتخاب گردد، ولى طبق آيه فوق خداوند اين دختر پاك را براى نخستين بار جهت اين خدمت روحانى و معنوى پذيرفت.بعضى از مفسران گفتهاند: نشانه پذيرش او اين بود كه مريم بعد از بلوغ در دوران خدمتگزارى بيت المقدس هرگز عادت ماهانه نديد تا مجبور نگردد از اينمركز روحانى دور شود يا اينكه حضور غذاهاى بهشتى در برابر محراب او دليلى بر اين پذيرش بود.اين احتمال نيز وجود دارد كه قبولى اين نذر و پذيرش مريم، به صورت الهام به مادرش اعلام شده باشد.ضمنا اين جمله اشاره به نكته لطيفى دارد و آن اينكه كار خداوند، انبات و رويانيدن است يعنى همانگونه كه در درون بذر گلها و گياهان استعدادهايى نهفته است كه زير نظر باغبان پرورش مىيابد و آشكار مىشود، در درون وجود آدمى و اعماق روح و فطرت او نيز همه گونه استعدادهاى عالى نهفته شده است كه اگر انسان خود را تحت تربيت مربيان الهى كه باغبانهاى باغستان جهان انسانيتاند قرار دهد، به سرعت پرورش مىيابد و آن استعدادهاى خدا داد آشكار مىشود، و انبات به معنى واقعى كلمه صورت مىگيرد.سپس مىافزايد:" خداوند زكريا را سرپرست و كفيل او قرار داد" (وَ كَفَّلَها زَكَرِيَّا).در تاريخ آمده است، پدر مريم عمران قبل از تولد او چشم از جهان فرو بست و مادر او را بعد از تولد به بيت المقدس نزد دانشمندان و علماى يهود آورد و گفت: اين كودك هديه به بيت المقدس است، سرپرستى او را يك نفر از شما به عهده بگيرد، و چون آثار عظمت در چهره او نمايان بود و در خاندان شايستهاى متولد شده بود، گفتگو در ميان دانشمندان بنى اسرائيل در گرفت و هر يك مىخواست افتخار سرپرستى مريم، نصيب او شود، سرانجام طى مراسم خاصى كه شرح آن در تفسير آيه 44 همين سوره خواهد آمد، زكريا كفالت او را بر عهده گرفت.هر چه بر سن مريم افزوده مىشد، آثار عظمت و جلال در وى نمايانتر مىگشت و به جايى رسيد كه قرآن در ادامه اين آيه در باره او مىگويد:" هر زمان زكريا وارد محراب او مىشد غذاى جالب خاصى نزد او مىيافت" (كُلَّما دَخَلَ عَلَيْها زَكَرِيَّا الْمِحْرابَ وَجَدَ عِنْدَها رِزْقاً).نخست اين كه از ماده" حرب" به معنى جنگ گرفته شده است چون مؤمنان، در اين محل به مبارزه با شيطان و هوسهاى سركش بر مىخيزند، ديگر اينكه" محراب" اصولا به معنى بالاى مجلس است و چون محل محراب را در بالاى معبد قرار مىدهند به اين نام ناميده شده است در ضمن بايد توجه داشت كه وضع محراب در ميان بنى اسرائيل چنان كه گفتهاند با وضع محرابهاى ما تفاوت داشت آنها محراب را از سطح زمين بالاتر مىساختند به طورى كه چند پله مىخورد و اطراف آن مانند ديوارهاى اطاق آن را محفوظ مىكرد به طورى كه افرادى كه در داخل محراب بودند، از بيرون كمتر ديده مىشدند.مريم تحت سرپرستى زكريا بزرگ شد و آن چنان غرق عبادت و بندگى خدا بود كه به گفته ابن عباس هنگامى كه نه ساله شد، روزها را روزه مىگرفت و شبها را به عبادت مىپرداخت و آن چنان در پرهيزگارى و معرفت و شناسايى پروردگار پيش رفت كه از احبار و دانشمندان پارساى آن زمان نيز پيشى گرفتو هنگامى كه زكريا در كنار محراب او قرار مىگرفت و براى ديدار او مىآمد، غذاهاى مخصوصى كنار محراب او مشاهده مىكرد كه از آن به تعجب مىافتاد روزى" به او گفت: اين غذا را از كجا آوردى"؟ (قالَ يا مَرْيَمُ أَنَّى لَكِ هذا).مريم در جواب" گفت: اين از طرف خدا است و اوست كه هر كس را بخواهد بى حساب روزى مىدهد قالَتْ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَرْزُقُ مَنْ يَشاءُ بِغَيْرِ حِسابٍ)) تفسير نمونه، ج2، ص: 527 و528 و529آیه ی 39 ((نَادَتْهُ الْمَلَئكَةُ وَ هُوَ قَائمٌ يُصَلىِّ فىِ الْمِحْرَابِ أَنَّ اللَّهَ يُبَشِّرُكَ بِيَحْيىَ مُصَدِّقَا بِكلَِمَةٍ مِّنَ اللَّهِ وَ سَيِّدًا وَ حَصُورًا وَ نَبِيًّا مِّنَ الصَّلِحِينَ))- و هنگامى كه او در محراب ايستاده، مشغول نيايش بود، فرشتگان او را صدا زدند كه: خدا تو را به يحيى بشارت مىدهد، كسى كه كلمه خدا مسيح را تصديق مىكند، و رهبر خواهد بود، و از هوسهاى سركش بر كنار، و پيامبرى از صالحان است.سوره ی مریمخداوند درسوره ی مریم آیات 12 و 13 و14 و15 در مورد حضرت یحیی(ع) میفرماید:((یا یحیی خُذِ الکتابَ بقوّة))؛ ای یحیی، کتاب تورات را با قوّت و قدرت بگیر.((وآتیناه الحُکمَ صبیا))؛ ما فرمان نبوّت و عقل و هوش و درایت را در کودکی به او دادیم.((و حناناً من لَدُنا و زکاة))؛ با لطف خاص خود به او رحمت و مهربانی و پاکی و پارسایی دادیم.((وکانَ تَقیا))؛ او پرهیزگار بود.((وَبراً بوالدیهِ))؛ او را نسبت به پدر و مادرش خوشرفتار و نیکوکار و پر محبّت قرار دادیم.((وَلَمْ یکنْ جباراً عصیاً))؛ او مردی ستمگر و معصیتکار و آلوده به گناه نبود.به خاطر این صفات (رحمت و محبت نسبت به بندگان، پرهیزگار بودن، خوش رفتار و نیکوکار بودن نسبت به پدر و مادر و…) است که خداوند در مورد حضرت یحیی(ع) میفرماید:سلام علیه یوم ولد و یوم یموت و یوم یبعث حیا؛ سلام بر او در روزی که به دنیا آمد، روزی که میمیرد و روزی که زنده برانگیخته میشود .سوره ی انعام آیه ی 85((َو زَكَرِيَّا وَ يحَْيىَ وَ عِيسىَ وَ إِلْيَاسَ كلٌُّ مِّنَ الصَّالِحِينَ))؛ همچنين زكريا و يحيى و عيسى و الياس هر كدام از صالحان بودند.تفسير نمونه، ج5، ص: 330((و زَكَرِيَّا وَ يَحْيى وَ عِيسى وَ إِلْياسَ از پيامبرانى بودند كه در زهد و بىاعتنايى به دنيا- علاوه بر مقام نبوت و رسالت- نمونه بودند جمله" كُلٌّ مِنَ الصَّالِحِينَ" بعد از ذكر نام آنها مىتواند اشاره به همين حقيقت بوده باشد.))مقایسه بشارت و ولادت یحیی-هردو کتاب ،بشارت را در خلوتگاه عبادت ذکر کرده است-در هردو کتاب زکریا پس از بشارت قدرت تکلم ندارد ولی در قرآن مدت آن سه روز وعلت آن نشانه ای از سوی پروردگار است ودر عهد جدید مدت آن تا زمان تولد یحیی وعلت آن تنبیه زکریا به سبب باور نکردن بشارت خداوند است.-روایت قرآنی ولادت یحیی تفاوت چندانی با روایت انجیل ندارد، جز این که قرآن اسمی از الیصابات زوجه زکریا نمیبردنبوت یحیی در عهد جدید((یحیی لباسی از پشم شتر بر تن داشت وخوراکش ملخ وعسل صحرایی بود او مردم را موعظه می کرد که توبه کنند زیرا ملکوت خداوند به زودی فرا می رسد مردم نزد او می آمدند واعتراف به گناه می کردند ودر رود اردن غسل تعمید می گرفتند واز این جهت یحیی مشهور به تعمید دهنده بود او اغلب روزه دار بود )) انجیل متی ،3: از 6-1و متی 18:11نبوت یحیی در قرآن((در دعای زکریا آمده است که خداوند خواست تا به او فرزندی دهد که جانشین او دود مان یعقوب باشدوخداوند نیزاو را مایه ی رحمت معرفی می کند ( انبیاء 84) یحیی به والدینش نیکویی می کرد وجبار عصیانگر نبود او پرهز گار وپاکدل بود (مریم 114-113)ودر سوره ی مریم آیه ی 12 در خصوص نبوت یحیی آمده : (یا یحیی خذ الکتاب بقوّه وآتیناه الحکم صبیّا) ؛ای یحیی کتاب را با قوّت بگیر وما فرمان نبوت را در کودکی به او دادیم )) مقایسه ی قصص در قرآن وعهدین-دکتر عباس اشرفی ص351مقایسه نبوت((-در قران آمده : یحیی جانشین زکریا ودود مان یعقوب می شود ولی در عهد جدید سخن از جانشینی او نیست-در قرآن یحیی از دود مان یعقوب است ولی در عهد جدید سخنی از آن نیست-در عهد جدید وقرآن،یحیی به عنوان پیامبر الهی معرفی شده است.-یحیی در بیابان زندگی می کردواز خوراک صحرایی چون ملخ وعسل استفاده می کرد ومردم را با آب برای آمادگی برای ورود به ملکوت خداوند ؛غسل تعمید می داد ولی در قرآن هیچ یکی ازاین مطالب دیده نمی شود-در عهد جدیدوظیفه ی یحیی تعمید مردم برای پذیرش از مسیح است وقرآن نیز یحیی را تصدیق کننده ی مسیح معرفی می کند .-در قرآن اعطای نبوت به یحیی در کودکی است ،ولی در عهد جدید زمان نبوت اورا مشخص نمی کرد-در قران سخن از کتابی آسمانی است که خداوند دستور گرفتن آن را به یحیی می دهد ولی در عهد جدید سخنی از کتاب آسمانی یحیی نیست .)) مقایسه ی قصص در قرآن وعهدین ص351مرگ یحیی در انجیل :((حضرت یحیی(ع) قربانی روابط نامشروع هرودیس، پادشاه هوسباز فلسطین با یکی از محارمش شد. وی دل خود را در گرو عشقی آتشین به هیرودیا دختر زیبای برادرش نهاد و تصمیم به ازدواج با او گرفت.همین که خبر آن به پیامبر بزرگ خدا، حضرت یحیی(ع) رسید، آشکارا اعلام کرد که این ازدواج نامشروع و مخا لف دستور تورات است و من با چنین کاری مبارزه خواهم کرد.سر و صدای سخنان یحی(ع) در تمام شهر پیچید و به گوش هیرودیا رسید.او که پیامبر خدا را مانعی در مقابل آرزوهای پلید خود میدید، تصمیم گرفت، ایشان را از سر راه خود بردارد.بنابراین، زیبایی خودش را دامی برای او قرار داد و در هیرودیس نفوذ کرد.در جشن میلاد هیرودیس ،هنگام رقصیدن دختر هیرو دیا ، هیرودیس که بسیار شاد شده بود به هیرودیا گفت:هر آرزویی داری، از من بخواه که آرزویت حتماً برآورده خواهد شد. هیرودیابه سفارش مادرش گفت:من سر یحیی را میخواهم، چرا که او نام ما را بر سر زبانها انداخته و همه مردم را به عیبجویی ما نشانده است، اگر میخواهی دل من آرام شود، باید او را بکشی!هیرودیس هم، بیدرنگ یحیی(ع) را کُشت و سر آن حضرت را در مقابل هیرودیا قرار داد ودختر نیز سر یحیی را تقدیم مادرش کرد آن گاه شاگردانش آمدند وبدن اورا به خاک سپردند ))متی، 14: 12-1 و مرقس، 6 : 29-14مرگ یحیی در قرآن:((لازم به ذکر است که در قرآن سخنی از مرگ یحیی به میان نیامده است)) مقایسه ی قصص در قرآن وعهدین ص352رابطه ی عیسی با یحیی در عهد جدیددر عهد جدید دو رابطه ی عیسی ویحیی ملحوظ است : یکی رابطهی خویشاوندی ودیگری بشارت دهندگی وتمهید دعوت عیسی مسیح توسط یحییدر انجیل لوقا 1: 56-3 آمده است((مریم پس از اینکه از روح القدس پر شد تدارک سفر دید وشتابان به نزد الیزابت رفت وقتی مریم به الیزابت سلام می کند بچه در شکم او تکان می خود والیزابت پر از روح القدس می شود .مریم حدود سه ماه نزد الیزابت می ماند سپس به خانه ی خود باز گشت)) لوقا 1: 56-((یحیی به مردم گفت : من شما را با آب تعمید می دهم اما به زودی شخصی خواهد آمد که شما را با روح القدس وآتش تعمید خواهد کرد مقام او بالاتر از من است من حتی لایق نیستم که بند کفشهایش را بگشایم ))لوقا 3: 17-16 متّی 3: 11رابطه ی عیسی با یحیی در قرآندر سوره ی آل عمران آیه ی 39 و37((فَتَقَبَّلَها رَبُّها بِقَبُولٍ حَسَنٍ وَ أَنْبَتَها نَباتاً حَسَناً وَ كَفَّلَها زَكَرِيَّا كُلَّما دَخَلَ عَلَيْها زَكَرِيَّا الْمِحْرابَ وَجَدَ عِنْدَها رِزْقاً قالَ يا مَرْيَمُ أَنَّى لَكِ هذا قالَتْ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَرْزُقُ مَنْ يَشاءُ بِغَيْرِ حِسابٍ ))آیه ی 37- خداوند، او مريم را به طرز نيكويى پذيرفت، و به طرز شايستهاى، نهال وجود او را رويانيد و پرورش داد، و كفالت او را به زكريا سپرد. هر زمان زكريا وارد محراب او مىشد، غذاى مخصوصى در آن جا مىديد. از او پرسيد: اى مريم! اين را از كجا آوردهاى؟! گفت: اين از سوى خداست. خداوند به هر كس بخواهد، بى حساب روزى مىدهد.آیه ی 39 ((نَادَتْهُ الْمَلَئكَةُ وَ هُوَ قَائمٌ يُصَلىِّ فىِ الْمِحْرَابِ أَنَّ اللَّهَ يُبَشِّرُكَ بِيَحْيىَ مُصَدِّقَا بِكلَِمَةٍ مِّنَ اللَّهِ وَ سَيِّدًا وَ حَصُورًا وَ نَبِيًّا مِّنَ الصَّلِحِينَ))- و هنگامى كه او در محراب ايستاده، مشغول نيايش بود، فرشتگان او را صدا زدند كه: خدا تو را به يحيى بشارت مىدهد، كسى كه كلمه خدا مسيح را تصديق مىكند، و رهبر خواهد بود، و از هوسهاى سركش بر كنار، و پيامبرى از صالحان است.-مقایسه ی یحیی وعیسی((-دو کتاب در اینکه یحیی تصدیق کننده ی عیسی است اشتراک عقیده دارند ولی در عهد جدید یحیی علاوه بر تصدیق مسیح به معرفی او نیز می پردازد واصل آمدن یحیی برای تمهید راه مسیح معرفی شده است.-رابطه ی خویشاوندی بین مریم والیزابت (همسر زکریا) در عهد جدید تصریح شده ولی در قرآن به صراحت نیامده است بلکه از کفالت مریم توسط زکریا ،احتمالا خویشاوندی دریافت می شود)) مقایسه ی قصص در قرآن وعهدین ص348
جدول مقایسه ی داستان یحیی در عهد جدید وقرآن
+ نوشته شده در سه شنبه هفدهم اسفند ۱۳۸۹ساعت ۱:۳۶ ق.ظ توسط غريب
|
|
|
